عملکرد دولت هشتم احمدی نژاد در حوزه آموزش و پرورش

آموزش و پرورش وزارتخانه ای است با ۲/۱ میلیون معلم و کارمند و حدود ۱۵ میلیون دانش آموز که در بیش از ۱۵۰ هزار آموزشگاه به تحصیل مشغولند.(شامل دوره های :آمادگی –ابتدایی- راهنمایی- متوسطه –پیش دانشگاهی – تربیت معلم –اموزش بزرگسالان).۱۱۴۰۰ اموزشگاه به صورت غیرانتفاعی وبقیه به شکل دولتی اداره می شوند. به این ترتیب نظام آموزش و پرورش به شدت متمرکز و تحت کنترل دولت است.۹۳ تا ۹۵ درصد بودجه جاری وزارتخانه که تنها از سال ۸۳ تا ۸۶ تقریبا دو برابر شده است، صرف پرداخت حقوق و مزایای کارکنان می شود.در همین حال کارکنان این وزارتخانه در میان دستگاه های دولتی همچنان پایین ترین حقوق ها را دریافت می کنندو همواره به کمی حقوق ومزایای خود معترضند.
به رغم گذشت بیش از ۲۰ سال از تاسیس نخستین مدارس غیر انتفاعی وتشویق مشارکت های مردمی تنها ۳/۶ درصد دانش آموزان زیر پوشش مدارس غیرانتفاعی تحصیل می کنند واین امار در ۱۵ سال گذشته افزایش نیافته است.در سال تحصیلی ۸۶- ۸۵ تعداد دانش اموزان مدارس غیر انتفاعی کمتر از یک میلیون نفر بود.
ساختمان وکلاس
تعداد ساختمان های آموزش و پرورش با کاربری اموزشی، اداری و تربیت معلم و مالکیت دولتی یا استیجاری در مجموع ۹۰ هزار دستگاه است که در انها بیش از۱۲۰ هزار مدرسه دولتی تشکیل می شود. ۶۷۰ هزار کلاس درس درتنها ۴۴۰ هزار اتاق/کلاس برگزار می گردد.حدود ۵۰ درصد ساختمان های در اختیار آموزش و پرورش یا به کلی مخروبه اند و باید تخریب و نوسازی شوند و یا نیاز به تعمیر اساسی و مقاوم سازی دارند. در سال ۸۵ بودجه ای معادل ۴ میلیارد دلار از صندوق ذخیره ارزی به نوسازی و بازسازی مدارس مخروبه اختصاص یافت که قرار است در مدت چهار سال در اختیار سازمان نوسازی و تجهیز مدارس قرار گیرد.در سال ۸۵، ۷۰۰میلیون دلار ودر سال جاری ۱۱۱۵ میلیون دلار از این مبلغ، در اختیار اموزش وپرورش قرار گرفت اما به دلیل مقررات دست وپاگیراداری ومشکلات بوروکراتیک، سازمان نوسازی مدارس قادر به جذب این بودجه وساخت وساز وتعمیر مدارس در مقیاس وسیع نیست. 
نیروی انسانی
حدود ۴۰ در صد کارکنان دولت در وزارت اموزش وپرورش به کار اشتغال دارند. مجموع شاغلان این وزارتخانه حدود۲/۱ میلیون نفر است. تقریبا ۷۰۰هزار نفر از این تعداد در کلاس های درس به عنوان اموزگار ، دبیر،هنراموز به تدریس مشغولند و۴۰۰هزارنفر به عنوان کادر اداری مدرسه(مدیر، معاون،دفتردار،سرایدار، متصدی ازمایشگاه وکارگاه، کتابدار ) و کارمند اداری در مناطق وسازمانها وستاد وزارتخانه کار می کنند.بسیاری از کارکنان اداری دارای رسته اموزشی هستند و اشتغال کارکنان اموزشی در مشاغل اداری وبالعکس به سهولت امکانپذیر است ونیاز به تغییر رسته ندارد. با امارهای ارائه شده باید با احتیاط برخورد کرد وتناقض های موجود در انها را به عنوان بخشی از نارسایی سیستم پذیرفت. 
حدود ۳۳۲ هزار نفر از کارکنان آموزش و پرورش در مدارس ابتدایی به کار مشغولند، ۸۰ درصد آنها به عنوان معلم یا مدیر- معلم در کلاس درس به تدریس می پردازند. ۴۵ درصد معلمان دوره ابتدایی مرد و ۵۵ درصد زن هستند. مدرک تحصیلی کارکنان دوره ابتدایی به شرح زیر است: ۴۸ درصد دیپلم، ۳۲ درصد فوق دیپلم، ۱۹ درصد لیسانس و یک درصد کمتر از دیپلم. حدود ۲۵۵ هزار نفر از کل کارمندان رسمی و پیمانی آموزش و پرورش در مدارس راهنمایی خدمت می کنند. از این تعداد ۱۸۳ هزار نفر (۶۷%) به کار تدریس مشغولند و بقیه در مشاغلی از قبیل مدیریت، معاونت، کارهای اداری و دفتری، نظارتی و کیفیت بخشی به کار اشتغال دارند. از لحاظ تحصیلات ۴۰ درصد معلمان راهنمایی دارای مدرک تحصیلی لیسانس و بالاتر، ۵۳ درصد فوق دیپلم و ۷ درصد دیپلم هستند. در مقطع متوسطه و پیش دانشگاهی ۳۰۰.۰۰۰ نفر مشغول به کارند که ۶۱ درصد به عنوان دبیر یا هنرآموز در کار تدریس فعالیت دارند و بقیه با عناوینی مانند رئیس ، معاون، متصدی آزمایشگاه و کارگاه، دفتردار، مربی پرورشی و غیره مشغول به خدمت هستند. ۸۱ درصد کارکنان این مقطع دارای مدرک تحصیلی لیسانس و بالاترند. کارمندان متوسطه، ۵۴ درصد مرد و ۴۶ درصد زن هستند.نگاهی به این امار نشان می دهد که جداسازی جنسیتی دانش اموزان در کلیه مقاطع تحصیلی فرصت اشتغال قابل توجهی برای بیش از ۵۰۰ هزار تن از دختران وزنان فراهم اورده است به گونه ای که بزرگترین گروه شغلی همگن در میان زنان،کارکنان اموزش وپرورش هستند.
نکته دیگر پایین بودن امار دانش اموختگان درمیان معلمان مدارس ابتدایی وراهنمایی است .گسترش اموزش های ضمن خدمت فرهنگیان وحرفه ای کردن ان و ارتباط فعال بین اموزش وپرورش و مراکز اموزش عالی دولتی وایجاد انگیزه های معنوی ومادی در میان معلمان برای ارتقای سطح تحصیلات خود از جمله عوامل ارتقای کیفی نیروهای شاغل در این وزارتخانه است. در مراکز تربیت معلم نیز که دانشجویان پس از دو سال تحصیل مدرک تحصیلی فوق دیپلم دریافت می کنند، حدود ۳۰۰۰ نفر به عنوان مدرس مشغول به کار هستند. تعداد کارکنان حوزه ستادی حدود ۵۰۰۰۰ نفر وتعداد معلمان حق التدریس بین ۵۰ تا ۱۰۰ هزار نفر در نوسان ا ست. در دوره مرتضی حاجی وزیر اسبق آموزش و پرورش تلاش هایی برای کاهش نیروهای ستادی با حذف حدود ۳۰۰ پست سازمانی صورت گرفت . نزدیک به ۲۰ هزار نفر از اموزگاران دربیش از ۲۰ هزار واحد امادگی (پیش دبستانی) که مخصوص کودکان ۶ ساله است به کار مشغولند.۱۷ هزار تن از کارکنان رسمی وپیمانی وزارت در۱۳۵۰ اموزشگاه استثنایی ، اموزش کودکان معلول را بر عهده دارند. در سال های اخیر اموزش وپرورش بخشی از نیاز انسانی خود را از طریق شرکت های خدماتی تامین می کند. درحال حاضر حدود ۴۶ هزار نیروی خدماتی در قالب این شرکت ها در اموزش وپرورش مشغول کار هستند.