واکاوي تغيير تقويم آموزشي بر اساس شرايط اقليمي کشور
تغيير تقويم آموزشي کشور از موارد مطرحي است که نياز به تغيير قانون دارد و مطالعهزيادي را ميطلبد تا با سنجيدن شرايط آب و هوايي و اقليمي و البته فرهنگيِ مناطق مختلف کشور اين اتفاق روي دهد.
به گزارش مهر، کاهش دما، بارش برف، مسدود شدن راهها و آلودگي هوا از عمدهترين دلايل تعطيلي مدارس در برخي از استانهاست و همين تعطيلات ناگهاني موجب بينظمي برنامه آموزشي مدارس ميشود.
بيشترين تعطيلات مدارس را، استانهاي سردسير در فصل زمستان به خود اختصاص ميدهند و بالطبع دانش آموزان اين استان ها از ديگر استانهايي که از حاشيه امن جوي بهرهمند هستند، ساعات آموزشي کمتري دارند. به نظر ميرسد بايد براي اين مسئله چارهاي انديشيده شود و تقويم آموزشي نظام تعليم و تربيت انعطافي داشته باشد تا برخي از معلمان با کمبود ساعت درسي مواجه نشوند و شرايط به گونه اي نباشد که معلمان مجبور باشند دروس را به صورت فشرده به دانش آموزان انتقال دهند يا در شرايط سخت جوّي دانش آموز و معلم براي جبران کمبود ساعت آموزشي مجبور شوند در مدارس حضور داشته باشند و سلامت آنها تحت الشعاع قرار گيرد.
شروع و پايان سال تحصيلي مصوبه مجلس شوراي اسلامي است و همين قانون مانع ايجاد انعطاف در تقويم آموزشي با توجه به شرايط جوّيي مناطق شده است.
برخي کاشناسان معتقدند اگر قانون مربوطه اصلاح و بازنگري شود؛ بايد برنامههايي از وزارت آموزش و پرورش نيز به پيرويي از تغيير تقويم آموزشي دستخوش تغيير شوند.
*تغيير تقويم آموزشي نبايد متمرکز باشد
در همينباره، جوادي، معاون پژوهش و برنامهريزي استان اردبيل ميگويد: شرايط اقليمي اردبيل در مناطق اين استان متفاوت است. در برخي از مناطق اگر سال تحصيلي زودتر آغاز شود به دليل گرماي زياد آن مناطق، دانش آموزان و فرهنگيان دچار مشکل ميشوند و از سوي ديگر با آمدن فصل سرما استان اردبيل، شرايط آب و هوايي برفي دارد که موجب ميشود مدارس حتي تا پيش از شروع زمستان چندين بار تعطيل شوند.
وي آغاز کار مدارس از ??شهريور را مناسب دانست و ادامه داد: نبايد تقويم آموزشي متمرکز باشد. بايد تفويض اختيار شود تا ما بتوانيم با توجه به شرايط جوي و شغلي که مناطق ما دارند تغيير زمان آموزشي دهيم اما در کل، شروع کلاسهاي درسي از ??شهريورماه براي مناطق استان ما مناسب است تا هنگام تعطيلات زمستاني بتوانيم ساعتهاي کسري را جبران کنيم .
معاون پژوهش و برنامه ريزي استان آذربايجان غربي نيز معتقد است: اگر قرار است تغيير زمان آموزشي صورت گيرد بايد اين تغيير غيرمتمرکز باشد و اگر متمرکز باشد، حداقل محتواي کتابهاي درسي و برخي از سياستها بايد در درون وزارت آموزش و پرورش تغيير کند تا بتوانيم تقويم آموزشي را تغيير دهيم.
پايتخت نيز کمتر زمستان سرد و برفي را به خود ميبيند اما با مشکل آلودگي هوا مواجه است. بالا رفتن غلظت آلودگي هوا و پديده وارونگي هوا که در زمستانها بيشتر رخ ميدهد، موجب تعطيلي ناگهاني مدارس ميشود و برنامه آموزشي به هم ميريزد. تعطيلات مدارس شهر تهران در آذرماه و دي ماه موجب شد تا وقفهاي در امتحانات
ميان ترم دانش آموزان پيش آيد و پس از آن در آلودهترين روزها ديگر مدارس تعطيل نشدند که با انتقاد بسياري از صاحب نظران در اين عرصه رو به روشد.
يکي از معلمان شهر تهران نيز درباره تغيير تقويم آموزشي ميگويد: اگر مدارس يک هفته زودتر داير شوند، خوب است. اگر با تعطيلي ناگهاني رو به رو شديم ميتوانيم کسري ساعت را جبران کنيم. اما اگر دو هفته يا يک ماه زودتر شاهد آغاز سال تحصيلي باشيم، آنگاه با در نظر گرفتن اين مسئله که سالهاست معلمان با شروع سال تحصيلي در مهر ماه خود را منطبق کردهاند و برنامه ريزيهايي نيز انجام دادهاند ممکن است اين تغيير ناگهانيِ زمان آموزشي، فرهنگيان را دچار مشکل کند.
*تغيير تقويم آموزشي در گرو بازنگري در قانون
نگاه وزير و مسئولان وزارت آموزش و پرورش در تغيير زمان آموزشي مثبت است اما تغيير تقويم آموزشي در گرو بازنگري قانون است.
در اين باره، وزير آموزش و پرورش ميگويد: مصوبه مجلس شوراي اسلامي، آغاز سال تحصيلي را اول مهرماه قرار داده؛ بنابراين براي تغيير در زمانِ آغاز و پايان سال تحصيلي، انعطاف را از ما گرفته است. اگر بخواهيم انعطافي ايجاد کنيم، بايد لايحهاي را تهيه کنيم تا تقديم مجلس شوراي اسلامي شود و پس از تصويب، اين بحث را دنبال کنيم.
وزير آموزش و پرورش تصريح کرد: در سالهاي گذشته آغاز سال تحصيلي به جاي اول مهرماه، هفته آخر شهريورماه بود و مدارس در آن تاريخ بازگشايي ميشد. بازگشايي يک هفته زودتر مدارس موجب ميشد تا اگر تعطيلاتي همانند آلودگي هوا و برف براي مدارس پيش آيد، اين زمان ذخيرهاي براي آن موقع باشد.
وي بيان کرد: متاسفانه با مصوبه مجلس شوراي اسلامي، اين انعطاف از بين رفته؛ در حالي که معتقديم انعطاف بايد در زمان شروع و پايان سال تحصيلي با توجه به اقليمهاي آب و هوايي مختلف در کشور وجود داشته باشد.
البته وزير آموزش و پرورش ابراز اميدواري کرده است تا لايحه انعطاف در زمان آموزشي آماده و تقديم مجلس شوراي اسلامي شود.وي با بيان اينکه پژوهشهايي در اينباره انجام شده و در حال بررسي تحليل محتواي پژوهشهاي قبل هستيم، گفت: اگر به تقويم آموزشي جديدي برسيم که اجراي آن امکانپذير باشد، حتما از مبادي ذيربط پيگيري خواهيم کرد اما بايد در نظر داشت که تغيير تقويم آموزشي به اين سادگيها امکانپذير نيست و آن هم دلايل عمدهاي دارد.
تغيير تقويم آموزشي با تفويض اختيار و غيرمتمرکز کردنِ آن، آنگونه که برخي از معاونان پژوهش و برنامه ريزي استان با آن موافق هستند از نظر وزير آموزش وپرورش عملي نيست؛ فاني در اين باره ميگويد: شرايط کشور متفاوت است و برخي روستاها که کار کشاورزي انجام ميدهند، تا پايان تابستان مشغول کار هستند و نميتوان به راحتي کلاسهاي درس را از شهريورماه شروع کرد، مگر آنکه حاکميت به اين نتيجه برسد که انعطافي در تقويم مدارس داشته باشيم و آن را بوميکنيم که البته اين موضوع هم چندان عملياتي نيست. در هر صورت اصل موضوع را نفي نميکنيم و در حال مطالعه بر روي آن هستيم.
*استقبال بهارستان نشينان از بازنگري در تقويم آموزشي
همچنين قاسم جعفري عضو کميسيون آموزش و تحقيقات مجلس شوراي اسلامي در گفتگو با مهر در اين باره تصريح کرد: بازنگري زمان آموزشي بايد بر اساس دلايل کارشناسي صورت گيرد و آزمون و خطا نباشد. اگر وزارت آموزش و پرورش اين موضوع را در قالب لايحه به مجلس شوراي اسلامي بدهد استقبال ميکنيم البته به شرطي که پشتوانه پژوهشي و علمي داشته باشد. طرحي که پشتوانه علمي و پژوهشي نداشته باشد مورد قبول مجلس قرار نخواهد گرفت. تغيير زمان آموزشي با توجه به شرايط اقليمي استانها خوب است اما بايد مورد بررسي کارشناسانه توسط آموزش وپرورش قرار گيرد و پس از آن در قالب لايحهاي به مجلس ارائه شود.
به هر روي؛ بايد توجه داشت که آلودگي هوا در کلان شهرها و سردي زمستان در استانهاي سردسير و گرماي هوا در استان هاي جنوبي سلامتي و تحصيل با آرامش دانش آموزان را تحت الشعاع قرار ميدهد؛ همانطور که امسال شاهد مرگ غم انگيز معلمي به دليل سرماي شديد در مسير رسيدن به محل خدمتش بوديم. ممکن است اگر انعطافي در زمانهاي آموزشي و نگراني از کمبودهاي زماني نبود آن معلم اکنون در سر کلاس درس حاضر مي شد. لذا بايد براي حفظ سلامتي معلمان و دانشآموزان و همچنين براي برطرف کردن نگرانيهاي ناشي از تعطيلات ناگهاني تدبيرهاي لازم انديشيده شود.
ناگفته نماند؛ تغيير تقويم آموزشي کشور که نياز به تغيير قانون دارد، بررسي و مطالعههاي زيادي را ميطلبد تا با سنجيدن شرايط آبوهوايي و اقليمي و البته فرهنگيِ مناطق مختلف کشور اين اتفاق روي دهد.
