هيچ دانشآموزي نبايد به دليل معلوليت محدوديت داشته باشد
همه مردم از نظر جسمي، ناتوانيهايي دارند و اين مسأله، ويژه افراد معلول نيست. اما افراد معلول نياز به توجه بيشتري دارند. البته بدون اين كه اين توجه، به ترحم يا دست كم گرفتن توانمنديهاشان تبديل شود. فراموش نكنيم كه درصد زيادي از افراد معلول در طول زندگي به موفقيتهاي چشمگيري ميرسند كه قابل تحسين است.
ليدا ابراهيمينژاد از نمونه معلولان موفقي است که تا چندي پيش معاون برنامهريزي آموزشي و فرهنگي سازمان آموزش و پرورش استثنايي کشور بود و اكنون بازنشسته شده است. او همچنان با انگيزه، شوق و عشق فراوان به مجموعه دانشآموزان استثنايي کمک فکري ميدهد و در حال حاضر تجربيات خود را در اختيار دانش آموزان معلول قرار ميدهد.
ابراهيمي نژاد ميگويد: 70 هزار نفر از دانشآموزان با نيازهاي ويژه در مراکز آموزشي خاص مشغول به تحصيل هستند.
در اين مراکز سعي شده است استانداردهايي براي هر يک از گروههاي با معلوليت ويژه متناسبسازي شود، اما هنوز به درجه مطلوب و مناسب مد نظر دست نيافتهايم.
همه مردم از نظر جسمي، ناتوانيهايي دارند و اين مسأله، ويژه افراد معلول نيست. اما افراد معلول نياز به توجه بيشتري دارند. البته بدون اين كه اين توجه، به ترحم يا دست كم گرفتن توانمنديهاشان تبديل شود. فراموش نكنيم كه درصد زيادي از افراد معلول در طول زندگي به موفقيتهاي چشمگيري ميرسند كه قابل تحسين است.
ليدا ابراهيمينژاد از نمونه معلولان موفقي است که تا چندي پيش معاون برنامهريزي آموزشي و فرهنگي سازمان آموزش و پرورش استثنايي کشور بود و اكنون بازنشسته شده است. او همچنان با انگيزه، شوق و عشق فراوان به مجموعه دانشآموزان استثنايي کمک فکري ميدهد و در حال حاضر تجربيات خود را در اختيار دانش آموزان معلول قرار ميدهد.
ابراهيمي نژاد ميگويد: 70 هزار نفر از دانشآموزان با نيازهاي ويژه در مراکز آموزشي خاص مشغول به تحصيل هستند.
در اين مراکز سعي شده است استانداردهايي براي هر يک از گروههاي با معلوليت ويژه متناسبسازي شود، اما هنوز به درجه مطلوب و مناسب مد نظر دست نيافتهايم.
قصد داريم با کمک نهادها و سازمانهاي مرتبط، اين مراکز را به صورت استاندارد و مناسب با نيازها و ويژگيهاي جسمي و رواني هر يک از دانشآموزان مناسبسازي کنيم.
او ادامه ميدهد: هدف از متناسبسازي و برنامهريزي، تعليم دانشآموزان در مقاطع پيش دبستاني، ابتدايي، راهنمايي و متوسطه است. آموزش و پرورش استثنايي علاوه بر آموزش ويژه براي دانشآموزان، خانواده را نيز در بر ميگيرد و به ارائه خدمات توانبخشي ميپردازد. به دليل اين که در برخي از گروههاي هفتگانه معلولان دانشآموز، خدمات توانبخشي مقدم بر آموزش است و به همين جهت سازمان آموزش و پرورش استثنايي در اين زمينه برنامهريزي کرده است.
مدارس استثنايي مجهز ميشوند
ابراهيمينژاد ميگويد: آموزش و پرورش استثنايي قصد دارد در آينده مدارس را به تجهيزات توانبخشي بيشتري مجهز کند و افرادي را براي آموزش نيروهاي توانبخشي جذب کند تا با معلولان ويژه از طريق خدمات توانبخشي کار کنند.
او ادامه ميدهد: به دليل تعهدات بينالمللي آموزش و پرورش استثنايي درصدد است امر آموزش را گسترش دهد تا دانشآموزان با معلوليتي که دارند، محدود به حضور در مراکز خاص نباشند و هر دانشآموز با معلوليت خاص بتواند در نزديکترين محل از خدمات توانبخشي بهرهمند شود.
ابراهيمينژاد با بيان اين که طرح آموزش فراگير مدارس استثنايي آغاز به کار کرده است، ميگويد: طرح آموزش فراگير براي دانشآموزان معلول در نظر گرفته شده و حتي اين طرح تأثيرات بينالمللي نيز داشته است و با توجه به اين که تعداد قابل توجهي از دانشآموزان معلول در سه گروه نابينا، ناشنوا و جسمي حرکتي، مشکلات يادگيري دارند، در اين طرح به صورت آزمايشي زير نظر قرار ميگيرند و از اين آموزشها بهرهمند ميشوند.
معاون پيشين برنامهريزي آموزشي و فرهنگي سازمان آموزش و پرورش استثنايي کشور ميافزايد: بعد از بررسي شوراي عالي آموزش و پرورش و وظيفهاي که به پژوهشگاه تعليم و تربيت در اين زمينه داده شده است، اجراي آزمايشي طرح بايد با موفقيت انجام شده باشد.
به طوري که اين طرح در سراسر کشور تسري پيدا کند تا هيچ دانشآموزي به دليل معلوليت، محدوديت نداشته باشد و دانشآموزان بتوانند در هر نقطهاي از کشور که آموزش ميبينند، از خدمات توانبخشي و آموزشي نهايت استفاده و بهره را ببرند.
او با بيان اين که هر سال دانشآموزان معلول موفقي در زمينههاي آموزشي، فرهنگي و تربيتبدني در مسابقات کشوري مقام کسب ميکنند، ميگويد: خوشبختانه هر سال در حوزههاي مختلف از قبيل آموزشي، فرهنگي و ورزشي دانشآموزان مستعد معلول در مسابقات، مقام کسب ميکنند. همچنين اين افراد در دانشگاهها نيز رتبههاي خوبي را به دست ميآورند و در رشتههاي مطرح در دانشگاههاي مختلف پذيرفته ميشوند و حتي تا مقاطع فوقليسانس و دکترا ادامه تحصيل ميدهند.
ابراهيمي نژاد ادامه داد: بنابراين معلوليت نه فقط به محدوديت افراد منجر نميشود، بلکه موجب ارتقا و رشد دانشآموزان توانمند نيز ميشود و با وجود داشتن محدوديت، برخي دانشآموزان معلول به رشد و پيشرفت خوبي رسيدهاند. به طوري که شاهد بالندگي اين افراد در سطح کشور هستيم.
نقش مهم صدا و سيما
سازمان آموزش و پرورش استثنايي با ساختار مشخص و حتي پيش از مقطع پيش دبستاني دانشآموزان معلول ميتواند برنامهريزيهاي مشخصي را تدارک ببيند تا دانشآموزان معلول حتي از دوران کودکي تحت حمايت و آموزش قرار گيرند. همچنين نقشي که سازمانها و ارگانهاي حمايتي از جمله صدا و سيما، سازمان بهزيستي و ديگر مؤسسات خيريه در اين رابطه دارند، اين است که تمامي راهکارهايي را که براي شناسايي افراد معلول مستعد بايد انجام شود، بررسي كنند و در جهت رشد و پيشرفت معلولان بکوشند.
ابراهيمي نژاد ادامه ميدهد: در برخي از موارد به دليل ناآگاهي و شناخت کافي جامعه، دانشآموزان معلول مستعد شناسايي نميشوند و پوششدهي اين افراد با موفقيت به سرانجام نميرسد. بنابراين بايد تمامي سازمانها و نهادهاي مرتبط با نيازهاي معلولان مانند سازمان بهزيستي کشور و صدا و سيما وارد عمل شوند.معاون پيشين برنامهريزي آموزشي و فرهنگي سازمان آموزش و پرورش استثنايي کشور اضافه ميكند: وقتي کودکي در خانوادهاي متولد و معلوليت احتمالي او شناسايي ميشود، نياز به امکانات ويژهاي دارد. يکي از اين نيازها خدمات آموزشي است که سازمان بهزيستي مسؤول آن است و ممکن است حتي معلوليت اين کودک شناسايي و از آن جلوگيري شود. بنابراين بايد افراد معلول را شناسايي و خدمات مناسب را به معلول و خانواده وي ارائه دهند.
لزوم آموزش ويژه معلولان از دوره کودکي
ابراهيمي نژاد، دوره بعد از معلوليت کودک را حضور در کلاسهاي آموزشي ويژه معلولان ذکر ميكند و ميگويد: بعد از شناسايي گروه معلوليتي بايد معلول را در کلاسهاي آموزشي متناسب با معلوليت وي آموزش داد و در مقاطع پيشدبستاني، ابتدايي، راهنمايي و دبيرستان معلول را با واقعيتهاي آموزش آشنا کرد.او ميگويـد: در دوره متوسطه سعي ميکنيم دانشآموزان را براي ورود به اجتماع آماده کنيم و اگر سازمانها و ارگانهاي مرتبط ارائهدهنده خدمات به معلولان، دانشآموزان را جذب کنند، بسياري از مشکلات آنها برطرف ميشود. به عنوان نمونه براي گروه دانشآموزان با نيازهاي ويژه به ويژه دانـشآموزان کم توان ذهني رشتههايي را شناسايي کردهايم و در دوران متوسطه طبـق مـيل و رغبــت و توانمنـديهاي جسمي و حرکتي معلولان آموزشهايي را در رشـتههاي مخـتلف ارائه ميدهيم.
آموزشها بايد منطبق با نيازهاي معلولان باشد
ابراهيمي نژاد اضافه ميكند: هدف ما اين است که آموزشها منطبق با نيازها باشد. به عنوان مثال اگر دانشآموزي در رشته قاليبافي فارغالتحصيل شده است، بايد بتواند در کارگاههاي مربوط به رشته قاليبافي فعاليت کند و مشغول به کار شود. آموزش و جذب نيروهاي معلول مختص يک سازمان خاص نيست و يک سازمان ميتواند نقش آموزشي يا بهکارگيري داشته باشد و هيچ سازماني به تنهايي قادر به تحقق هر دوي اين نقشها نيست.
او با درخواست از رسانهها براي کمک به آموزش و پرورش استثنايي ميگويد: از رسانهها تقاضا دارم درباره معرفي افراد معلول با نيازهاي ويژه، همکاريهاي لازم را با آموزش و پرورش استثنايي انجام دهند. زيرا دانشآموز معلول به عنوان يک شهروند بايد از حقوق شهروندي خود بهره مند شود تا خود را باور کند.
لزوم توجه ويژه مسئولان و مردم
معاون سابق برنامهريزي آموزشي و فرهنگي سازمان آموزش و پرورش استثنايي کشور ادامه ميدهد: خوشبختانه نسبت به گذشته، به معلولان توجه بيشتري شده و شناخت عموم معلولان نسبت به اجتماع متفاوتتر شده است.
با توجه به اينکه کشور ما يک کشور مذهبي و معتقد به ارزشها و اصول اعتقادي است، به افراد با معلوليت ويژه، متوسط و خفيف توجه خاصي دارد.
همچنين نسبت به گذشته بايد توجه بيشتري به معلولان داشته باشيم و به اين نتيجه برسيم که از مسؤولان و مردم انتظار ميرود تا به معلولان توجه خاصي نشان دهند و مقامات بلندپايه وضع افراد معلول را بهتر کنند.
او در ادامه به دانش آموزان معلول توصيه ميكند: توصيهام اين است که هرگز نااميد نشوند و نسبت به آينده و موفقيت بيشتر اميدوار باشند و از شرايطي که دارند، به بهترين شکل استفاده کنند. گاهي معلوليت ظاهري است و گاهي باطني و هيچ انساني وجود ندارد که نيازي نداشته باشد. معلولان هم نيازهاي خاص خود را دارند و انتظار دارند فضايي که در آن حرکت ميکنند، فضاي مناسبي باشد. بنابراين بايد با بهکارگيري اهداف و تکنولوژي زندگي نسبتاً مناسبي را براي آنها فراهم کرد.
ابراهيمينژاد اضافه ميكند: اگر فرد معلول بخواهد خود را به جامعه بشناساند و جامعه نيز او را بشناسد، قطعاً تلاش ميکند تا در اجتماع حضوري فعال داشته باشد. بنابراين فرد معلول در گام نخست بايد توکل به خدا و در گام دوم نيز جلوگيري از نفوذ نااميدي را در دستور کار خود قرار دهد. فردي که ميتواند بايدها و نبايدها را بشناسد، بايد آن را در قلب خود حاکم کند.
سازگاري بيشتر با شرايط
ابراهيمينژاد در پايان ميگويد: اگر فرد معلول بتواند خود را با شرايط وفق دهد، ادامه کار براي او آسان خواهد بود، اما اگر نتواند با شرايط سازگاري پيدا کند، راه نيز براي او بسته خواهد شد.
منبع: فارس
codex09x