تمرین همراه مطالعه

به‌طور طبیعی ورزش هم از این قاعده مستثنی نیست و امروزه پرداخت علمی‌تر به رشته‌های ورزشی یک ضرورت می‌نماید و ورزشکاران و دست‌اندرکاران این حوزه، نیازمند افزایش دانش خود هستند و این افزایش اطلاعات قطعا به معنای مطالعه در رشته تخصصی و همچنین علوم دیگری است که به‌طور مستقیم و غیرمستقیم با فعالیت حرفه‌ای هرکس در ارتباط است.

این افزایش اطلاعات و دانش تخصصی در شطرنج نمود بیشتری دارد چراکه بر هیچ‌کس پوشیده نیست که شطرنج علمی‌ترین رشته ورزشی است و مطالعه کتاب و گسترش دانش یکی از مهم‌ترین تمرین‌های یک قهرمان و فعال حرفه‌ای شطرنج است.

نیمی از تمرین‌های یک ورزشکار رشته شطرنج به مطالعه اختصاص دارد و همه شطرنج بازهای موفق دنیا این نوع تمرین همراه با مطالعه را در دستور کار خود قرار می‌دهند.

البته این نکته را هم باید توجه داشت که مطالعه کتاب‌های تخصصی به تنهایی کافی نیست و ورزشکار موفق جدای از مطالعه کتاب‌هایی که به‌طور مستقیم با رشته ورزشی‌اش در ارتباط است، ناگزیر به مطالعه برخی علوم دیگر هم هست، علومی مانند روان‌شناسی یا جامعه‌شناسی که بی‌تردید در موفقیت هر ورزشکاری تاثیرگذار خواهد بود.

به اعتقاد من، یک ورزشکار اگر درک محیطی خوبی نداشته باشد، دچار مشکل می‌شود چراکه در سطوح بالا از نظر مهارت‌های فنی و فیزیکی بسیاری از ورزشکاران نزدیک به هم هستند و آنچه تعیین کننده می‌شود، شخصیت، دید اجتماعی، هوش، تمرین فکری و ذهنی ورزشکار است.

در همین رشته شطرنج یک بازی ممکن است بیش از شش ساعت به طول بینجامد؛ این در حالی است که در بسیاری از رشته‌ها چند دقیقه یا در نهایت ظرف یک ساعت، دو ساعت بازی به پایان می‌رسد اما در شطرنج، خود این طولانی شدن زمان، فشار روحی و ذهنی بسیاری به ورزشکار وارد می‌کند که اگر روان‌شناسی خوبی نداشته باشید، با از دست دادن تسلط خود روی افکارتان، قطعا مجال را به حریف می‌دهید تا از شما یک بازنده بسازد.

امروزه در رشته شطرنج چندین میلیون جلد کتاب منتشر شده است و همین طور کتاب‌های الکترونیکی (e-book) هر روز با رویکردهای متفاوت منتشر می‌شوند و می‌توانم بگویم حداقل در شطرنج اگر ورزشکار دانش خود را روزآمد نکند، موفقیتش در سطوح بالا نزدیک صفر خواهد بود.

احسان قائم مقامی -‌ استاد بزرگ شطرنج ایران