از فنون معلمی

به طرز راه رفتن و نوع نشستن خود توجه و جایتان را عوض کنید. به سمتی حرکت کنید که دانش‌آموزانتان احساس کنند تمام حواس شما به آن‌هاست.برخلاف تصور عموم، گفت و گوهای ما در میان جمع غالباً غیرکلامی است، یعنی به توضیح نیاز ندارد. حالت صورت، طرز قرار گرفتن دست و پا، حتی چشم و ابروها با دیگران صحبت می‌کنند. دانش‌آموزان با ملاحظه هر حرکتی به خوبی می‌فهمند که حال معلمشان چگونه است، پس حرکاتی انجام دهید که به گیرنده‌های حساس آن‌ها پیامی جز آرامش و صفا ارسال نکند.

 جوش نیاوردن

آرام باشید زود جوش نیاورید. کودکان و نوجوانان از معلمانی که خیلی سریع عکس‌العمل نشان می‌دهند فاصله می‌گیرند.

«این چه حرفی بود، زدی! برو بیرون»، «این دانش‌آموز را ببرید دفتر» و…

ناخدای باتجربه، در زمان طوفان کشتی را به خوبی کنترل می‌‌کند.

به روز بودن

معلم باید با تمامی وجود در کلاس حاضر باشد، طوری که بچه‌ها احساس کنند معلمشان همگام با زمان در کنار آن‌هاست. برای برقراری ارتباط بهتر و تدریس مؤثرتر، با زبان و دنیای آن‌ها بیشتر آشنا شوید. نام وسایل، تلفن‌های همراه، رایانه‌ها و برنامه‌های جدید را بدانید. به تجربه و با اطمینان می‌گویم، وقتی از عالم خودشان دو سه مثال طرح کنید، خیلی به وجد می‌آیند. حتی از توانمندی شما هم به دیگران می‌گویند اعتبار علمی اطلاعات خودتان را روز به روز شارژ کنید.

اول شخص مفرد بودن

نگویید «سرو صدا زیاد است»، بگویید «به نظر من سر و صدا زیاد است».

شخصیت خودتان را نشان دهید. از خودتان با عنوان اول شخص مفرد صحبت کنید. وقتی کسی در قالب «من» حرف می‌زند،‌ خودش را به عنوان موجودی با درک و فهم و احساس معرفی می‌کند.

با دور شدن از وضعیت «روبات سخن‌گو»، خود را نسبت به فضای کلاس در موقعیت نزدیک‌تری قرار دهید.

زنجیره اعتبار بودن

متأسفانه هر ساله عده‌ای از پدر و مادرها در ابتدای سال تحصیلی نزد معلم جدید فرزندشان می‌آیند و از معلم یا معلمان سال‌های قبل شکایت می‌کنند. بعد هم به طور عجیبی خدا را شکر می‌کنند که «واقعاً‌ امسال شانس آوردیم که چنین آموزگاری نصیب فرزند ما شد!»، «امیدواریم شما بتوانید نقاط ضعف سال گذشته را برطرف کنید!»فریب تعریف‌های چنین افرادی را نخورید مطمئن باشید سال آینده هم در مورد شما نقدهایی خواهند داشت. نکند با پذیرفتن چنین گفته‌هایی و قضاوت نادرست، شخصیت و آبروی همکاران را زیر سئوال ببریم. یک ویژگی مدارس خوب آن است که در آن همه خود را مانند حلقه‌های زنجیر می‌دانند. اگر یکی از حلقه‌ها آسیب ببیند، زنجیر دیگر زنجیر نیست.

قابل پیش‌بینی بودن

صدای خنده‌های بچه‌ها در راهرو پیچیده بود. به کلاسشان رفتم. معلمشان نیامده بود گروه نمایش، نقش یکی از معلم‌ها را بازی می‌کرد؛ وارد شدن به کلاس، بیان جمله‌ای خاص، نشستن روی میز و ضربه زدن به آن، هر کدام برای بینندگان تداعی‌کننده رفتار ثابت و مشخص یک معلم بود.

«تکیه کلام» داشتن نیز نقص مهمی است که باید زود برطرف شود. این چیزها دانش‌آموزان را به طور مستقیم یا غیرمستقیم می‌آزارد. به همین خاطر، در فرصتی مناسب، دغدغه‌هاشان را به شکل دیگری نشان می‌دهند. بعد از ورود به کلاس چند لحظه صبر کنید. به طور واضح به همه بچه‌های حاضر سلام کنید. سه تا پنج دقیقه را به گفت‌و‌گوی آزاد اختصاص دهید. بگذارید بچه‌ها حرف بزنند. اگر حرفی نداشتند شما بگویید «این را شنیده‌اید که… دیروز داشتیم…» بگذارید هر روز حرف‌های خودش را داشته باشد.

مچ‌گیری نکردن

بعد از نظرسنجی از دانش‌آموزان متوجه شدم یکی از مواردی که آن‌ها اصلاً نمی‌پسندند «مچ‌گیری» برخی دبیران است. سئوالات کارآگاهی را کنار بگذارید. هربار اوقات کلاس را با برگزاری امتحان تلخ نکنید. اثر تحقیر و توهین کمتر از تنبیه بدنی نیست. عده‌ای، هر چند اندک، از معلمان تصور می‌کنند حالا که تنبیه بدنی ممنوع است راه‌های دیگری برای مهار دانش‌آموزان تنبل و بی‌ادب وجود دارد. ولی یادآوری می‌کنم، کار سخت ما معلمان «ساختن» است نه خراب کردن. اگر توانستید دانش‌آموز گریزپای و در حال اخراج از مدرسه را به درس و مطالعه علاقه‌مند کنید، به یقین شما هنرمندی واقعی هستید.

فریدون گفت نقاشان چین را 

که پیرامون خرگاهش بدوزند

بدان را نیک دار ای مرد هشیار

که نیکان خود بزرگ و نیک روزند.

سعدی (باب هشتم گلستان)

اطلاعات   یکشنبه ۱۳ بهمن ۱۳۹۲

cاodex09x